ତପ୍ତପାଣି (ସାନଖେମୁଣ୍ଡି), ତା. ୦୪.୦୮.୨୦୨୬: ପୂର୍ବଘାଟ ପର୍ବତମାଳାର ସବୁଜ ଅରଣ୍ୟର କୋଳରେ, ପ୍ରକୃତିର ନିରବ ସଙ୍ଗୀତ, ଉଷ୍ଣପ୍ରସ୍ରବଣର ଅବିରତ ଉଷ୍ମତା ଓ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଆସ୍ଥାର ଦିବ୍ୟ ଆଲୋକରେ ଶତାବ୍ଦୀ ଧରି ନିଜର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପରିଚୟ ବଜାୟ ରଖିଛି ତପ୍ତପାଣି। ପ୍ରକୃତି, ପରମ୍ପରା ଓ ପରମାତ୍ମାଙ୍କ ଅପୂର୍ବ ସଙ୍ଗମସ୍ଥଳ ଭାବେ ପରିଚିତ ଏହି ପବିତ୍ର ଭୂମି ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲାର ମୁକୁଟରେ ଏକ ଅମୂଲ୍ୟ ରତ୍ନ ସଦୃଶ ଶୋଭା ପାଉଛି।
ଗନ୍ଧକଯୁକ୍ତ ଉଷ୍ଣପ୍ରସ୍ରବଣର ନିରନ୍ତର ଜଳଧାରା, ମା’ କନ୍ଧୁଣୀ ଦେବୀଙ୍କ ପ୍ରାଚୀନ ଶକ୍ତିପୀଠ, ନିକଟସ୍ଥ ମହାଦେବଙ୍କ ମନ୍ଦିର ଏବଂ କନ୍ଧ ଆଦିବାସୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଜୀବନ୍ତ ପରମ୍ପରା ତପ୍ତପାଣିକୁ କେବଳ ଏକ ପର୍ଯ୍ୟଟନସ୍ଥଳୀ ନୁହେଁ, ବରଂ ଆସ୍ଥା, ଆରୋଗ୍ୟ ଓ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଚେତନାର ଏକ ଅନନ୍ୟ ପୀଠରେ ପରିଣତ କରିଛି। ଏଠାରେ ପ୍ରକୃତିର ପ୍ରତ୍ୟେକ ସ୍ପର୍ଶ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ନିଶ୍ୱାସ ଭକ୍ତି, ଶାନ୍ତି ଓ ତୃପ୍ତିର ଅନୁଭୂତି ଦେଇଥାଏ।
ଏହି ଐତିହ୍ୟମୟ ପବିତ୍ର ଭୂମିରେ ମାନ୍ୟବର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁଙ୍କ ପଦାର୍ପଣ ଗଞ୍ଜାମ ଇତିହାସରେ ଏକ ଗୌରବମୟ ଅଧ୍ୟାୟ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ଦେଶର ପ୍ରଥମ ନାଗରିକ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ଏହି ଆଦିବାସୀ ଆସ୍ଥାକେନ୍ଦ୍ରରେ ପହଞ୍ଚି ମା’ କନ୍ଧୁଣୀ ଦେବୀଙ୍କ ନିକଟରେ ବିଧିବଦ୍ଧ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା କରିବା ସହ ନିକଟସ୍ଥ ମହାଦେବ ମନ୍ଦିରରେ ଦର୍ଶନ ଓ ଆରତିରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ଦେଶର ଶାନ୍ତି, ସମୃଦ୍ଧି ଓ ସର୍ବଜନଙ୍କ କଲ୍ୟାଣ କାମନା କରି ତାଙ୍କର ଏହି ପ୍ରାର୍ଥନା ସମଗ୍ର ପରିବେଶକୁ ଭକ୍ତି ଓ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକତାରେ ଭରି ଦେଇଥିଲା।
ତପ୍ତପାଣିର ଉଷ୍ଣପ୍ରସ୍ରବଣ କେବଳ ପ୍ରାକୃତିକ ବିସ୍ମୟ ନୁହେଁ, ଏହା ଲୋକବିଶ୍ୱାସର ଏକ ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ ପ୍ରତୀକ। ବର୍ଷ ବର୍ଷ ଧରି ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କଲେ ଚର୍ମରୋଗରୁ ଉପଶମ ମିଳେ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ ରହିଛି। ସେହିପରି ମା’ କନ୍ଧୁଣୀ ଦେବୀଙ୍କ ନିକଟରେ ସନ୍ତାନ ପ୍ରାପ୍ତି ଓ ମନସ୍କାମନା ପୂରଣ ପାଇଁ ହଜାର ହଜାର ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଏଠାକୁ ଆସି ନିଜର ଆସ୍ଥା ଓ ଭକ୍ତି ଅର୍ପଣ କରିଥାନ୍ତି।
ଏହି ପୀଠର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ହେଉଛି ଏହାର ଜୀବନ୍ତ ଆଦିବାସୀ ପରମ୍ପରା। କନ୍ଧ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଜାନୀ ପୂଜକମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶତାବ୍ଦୀ ପୁରୁଣା ରୀତିନୀତି ଅନୁଯାୟୀ ଆଜି ମଧ୍ୟ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା ସମ୍ପନ୍ନ ହେଉଛି। ଏଠାରେ ଧର୍ମ, ପ୍ରକୃତି ଓ ଆଦିବାସୀ ଜୀବନଦର୍ଶନ ପରସ୍ପର ସହ ଏପରି ଭାବେ ମିଶିଯାଇଛି ଯେ, ତପ୍ତପାଣି କେବଳ ଏକ ତୀର୍ଥ ନୁହେଁ, ବରଂ ଓଡ଼ିଶାର ସାଂସ୍କୃତିକ ଆତ୍ମାର ଏକ ଜୀବନ୍ତ ପ୍ରତୀକ।
ଜଣେ ଆଦିବାସୀ କନ୍ୟା ଭାବେ ମାନ୍ୟବର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଏହି ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଗସ୍ତ ସ୍ଥାନୀୟ ଆଦିବାସୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟଙ୍କ ମନରେ ଆତ୍ମଗୌରବ, ଆବେଗ ଓ ଆନନ୍ଦର ନୂତନ ଚେତନା ସଞ୍ଚାର କରିଛି। ଏହି ଗସ୍ତ ସେମାନଙ୍କ ପରମ୍ପରା, ଆସ୍ଥା ଓ ସଂସ୍କୃତି ପ୍ରତି ଜାତୀୟ ସମ୍ମାନର ଏକ ଅନନ୍ୟ ପ୍ରତୀକ ଭାବେ ପରିଗଣିତ ହୋଇଛି।
ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ପ୍ରାୟ 12 କୋଟି ଟଙ୍କା ବ୍ୟୟରେ ପୀଠର ସାମଗ୍ରିକ ବିକାଶ ଓ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟୀକରଣ କାର୍ଯ୍ୟ ଜାରି ରହିଛି। ଉଷ୍ଣପ୍ରସ୍ରବଣ ସ୍ନାନକୁଣ୍ଡର ଉନ୍ନତିକରଣ, ସ୍ୱଚ୍ଛ ପରିବେଶ, ପର୍ଯ୍ୟଟକ ସୁବିଧା, ଆଲୋକୀକରଣ, ରହଣି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଭିତ୍ତିଭୂମିର ବିକାଶ ତପ୍ତପାଣିକୁ ଏକ ଆଧୁନିକ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଓ ପରିବେଶ-ପର୍ଯ୍ୟଟନ କେନ୍ଦ୍ର ଭାବେ ଗଢ଼ି ତୋଳୁଛି।
ମାନ୍ୟବର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଏହି ଐତିହାସିକ ଗସ୍ତ ତପ୍ତପାଣିର ପରିଚୟକୁ ନୂତନ ଉଚ୍ଚତା ପ୍ରଦାନ କରିବ। ଏହା କେବଳ ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କ ଆଗମନ ବୃଦ୍ଧି କରିବ ନାହିଁ, ବରଂ ସ୍ଥାନୀୟ କ୍ଷୁଦ୍ର ବ୍ୟବସାୟୀ, ହସ୍ତଶିଳ୍ପୀ, ଗାଡ଼ିଚାଳକ, ହୋମ୍-ଷ୍ଟେ ପରିଚାଳକ ଏବଂ ଆଦିବାସୀ କଳାକାରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ନୂତନ ଆର୍ଥିକ ସମ୍ଭାବନାର ଦ୍ୱାର ଉନ୍ମୁକ୍ତ କରିବ। ସେହି ସହିତ ଗଞ୍ଜାମର ପ୍ରାକୃତିକ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଐତିହ୍ୟ ଓ ଆଦିବାସୀ ସଂସ୍କୃତି ଜାତୀୟ ତଥା ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ସ୍ତରରେ ଅଧିକ ପରିଚିତ ହେବ।
ଆଜିର ଏହି ଐତିହାସିକ ଦିନ ତପ୍ତପାଣି ପାଇଁ କେବଳ ଏକ ସ୍ମରଣୀୟ ଅଧ୍ୟାୟ ନୁହେଁ; ଏହା ଆସ୍ଥା, ପ୍ରକୃତି, ପରମ୍ପରା, ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଓ ବିକାଶର ସମନ୍ୱୟରେ ଏକ ନୂତନ ଯୁଗର ଶୁଭାରମ୍ଭ। ଭବିଷ୍ୟତରେ ତପ୍ତପାଣି କେବଳ ଗଞ୍ଜାମ କିମ୍ବା ଓଡ଼ିଶାର ନୁହେଁ, ସମଗ୍ର ଦେଶର ଅନ୍ୟତମ ପ୍ରମୁଖ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଓ ପରିବେଶ-ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଗନ୍ତବ୍ୟସ୍ଥଳୀ ଭାବେ ନିଜର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପରିଚୟ ସ୍ଥାପନ କରିବ ବୋଲି ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲାପାଳ ଭି କୀର୍ତ୍ତି ଭାସନଙ୍କ ଆଶା ଓ ବିଶ୍ୱାସ ।
